Wat is slagschaduw?
Alles over slagschaduw en windmolens
Windmolens wekken veel groene stroom op en zijn belangrijk om Nederland vergaand te verduurzamen. Zo worden we voor onze energie minder afhankelijk van fossiele energie én het buitenland. Maar zoals je misschien al weet, veroorzaken windmolens ook slagschaduw. Veel mensen hebben daar vragen over. Daarom leggen we in deze blog uit wat slagschaduw van windmolens is en wat omwonenden daarvan kunnen merken.
De bewegende schaduw van draaiende wieken
Slagschaduw is de bewegende schaduw van de draaiende wieken van een windmolen. Deze schaduw ontstaat als de zon tegen de windmolen schijnt. Als deze bewegende schaduw bijvoorbeeld over ramen van woningen gaat, kan dat hinderlijk zijn voor bewoners. Gebeurt dat, dan is het in huis wisselend lichter en donkerder (een flikkerend effect) en kun je een bewegende schaduw op een muur in een kamer zien. Dat kan de bewoner een onrustig, vervelend gevoel geven. De hoeveelheid slagschaduw op een woning kan trouwens wel goed worden beperkt. Lees meer daarover in onze blog over de norm voor slagschaduw.
Slagschaduwgebied verschilt per moment
Waar en wanneer slagschaduw ontstaat, verschilt per dag en per seizoen. In de zomer staat de zon hoger aan de hemel. Daardoor is de schaduw korter en is het gebied waar slagschaduw ontstaat kleiner. In de winter is dit gebied groter, omdat de zon dan lager aan de hemel staat en dus de schaduw langer is.
In de ochtend ontstaat de slagschaduw ten westen van de windmolen, omdat de zon dan vanuit het oosten schijnt. In de avond is dat andersom: de zon schijnt vanuit het westen en dus ontstaat de slagschaduw ten oosten van de windmolen. Rond het middaguur staat de zon in het zuiden en ontstaat slagschaduw ten noorden van de windmolen. Er is nooit slagschaduw ten zuiden van de windmolen, want de zon schijnt nooit vanuit het noorden.
Op de afbeelding hieronder zie je waar en wanneer slagschaduw kan ontstaan rondom een windmolen.
De vlindervormige lijn geeft aan waar slagschaduw kan ontstaan in welk jaargetijde. Zo ontstaat op de vroege ochtend in de lente en zomer de schaduw ten zuidwesten van de windmolen. Dit kan een lange schaduw zijn. Maar enkele uren later is de schaduw dan al korter, omdat de zon later in de ochtend hoger aan de hemel staat.
Een plan voor een windmolen in mijn buurt: wat kan ik doen?
Ons advies aan omwonenden waar mogelijk een windmolen wordt geplaatst, is om in gesprek te gaan met de initiatiefnemer en het bevoegd gezag (gemeente of provincie). Er moet altijd eerst een uitgebreid slagschaduwonderzoek worden gedaan, voordat de beslissing valt of een windmolen er mag komen. Stel de initiatiefnemer bijvoorbeeld vragen over het slagschaduwonderzoek, doe suggesties en lees alle beschikbare informatie. Dan weet je zo goed mogelijk wat je kunt verwachten.
En onze tip: bezoek eens een windmolen, juist als de zon schijnt. Op onze energiebronnenkaart kun je zien waar onze windmolens staan. We leiden je graag eens rond.
Geschreven door
Arthur Vermeulen
Directeur Projecten
